ભારતની વપરાશ વાર્તા પ્રીમિયમાઇઝેશનના નવા તબક્કામાં પ્રવેશી રહી છે

ભારતનો વપરાશ લેન્ડસ્કેપ માળખાકીય પરિવર્તનમાંથી પસાર થઈ રહ્યો છે, કારણ કે તે વિલંબિત દત્તક અને મૂલ્ય-આધારિત ખર્ચથી એક સાથે વૈશ્વિક વપરાશ અને પ્રીમિયમાઇઝેશન તરફ આગળ વધી રહ્યો છે.

વધતી આવક, પ્રીમિયમાઇઝેશન અને ડિજિટલ એક્સેસ ભારત કેવી રીતે ખર્ચ કરે છે તે ફરીથી આકાર આપી રહ્યા છે, જે વપરાશને ટકાઉ લાંબા ગાળાની થીમ બનાવે છે.

પાછળથી લોન્ચ માર્કેટ તરફ

ભારતની વપરાશ યાત્રામાં એક નિર્ણાયક પરિવર્તન એ ફોલો-ઓન માર્કેટથી પ્રથમ લોન્ચ માર્કેટ તરફનું સંક્રમણ છે. તેમણે ધ્યાન દોર્યું કે અગાઉ મોબાઇલ ફોન જેવા ગ્રાહક ઉત્પાદનો વૈશ્વિક બજારોની તુલનામાં ભારતમાં મહિનાઓ વિલંબ સાથે લોન્ચ થતા હતા અને હોટેલ્સ અને ગેમિંગ જેવી શ્રેણીઓમાં મર્યાદિત પ્રીમિયમ ઓફરિંગ હતી. પરંતુ હવે, સ્માર્ટફોન, કાર અને ગેમિંગ કન્સોલ વૈશ્વિક બજારો સાથે એકસાથે લોન્ચ થાય છે, વૈશ્વિક બ્રાન્ડ્સ ભારતમાં આક્રમક રીતે વિસ્તરી રહી છે અને પ્રીમિયમ હોસ્પિટાલિટી ચેન પણ તેમની હાજરી વધારી રહી છે. તેમ કેફેમ્યુચ્યુઅલ આઈડિયાઝ ફેસ્ટ 2026 માં દેશભરના MFDs ને સંબોધતા, યુનિયન મ્યુચ્યુઅલ ફંડના ઇક્વિટી હેડ સંજય બેમ્બલકરે જણાવ્યું હતું.

રોજિંદા વપરાશમાં સુધારો થઈ રહ્યો છે:

2012 થી એર કંડિશનરનું વેચાણ 3.5 ગણું વધ્યું છે, એર કુલર્સ કરતાં ઘણું આગળ છે

લિક્વિડ ડિટર્જન્ટ (પ્રીમિયમ સેગમેન્ટ) 18 ગણું વધ્યું છે

પ્રીમિયમ બ્યુટી અને પર્સનલ કેર માસ કેટેગરી કરતા ઝડપથી વધી રહ્યા છે

મોટા ખર્ચમાં પણ વધારો થઈ રહ્યો છે:

નાણાકીય વર્ષ 19-નાણાકીય વર્ષ 25 વચ્ચે ફાઇવ-સ્ટાર હોટેલ રૂમના દર ~60% વધ્યા છે

પેસેન્જર વાહનોમાં SUVનો હિસ્સો ~14% થી વધીને ~65% થયો છે

ભારતીય વપરાશ બાસ્કેટનો વિકાસ

જ્યારે આપણે ઘરગથ્થુ ખરીદી કેવી રીતે વિકસિત થઈ છે તેના વલણોને ટ્રેક કરીએ છીએ ત્યારે પરિવર્તન વધુ સ્પષ્ટ થાય છે:

કન્ઝ્યુમર ડ્યુરેબલ્સ (2005 થી 2025):

મોબાઇલ ફોન: રૂ. 2,500 ની આસપાસના મૂળભૂત ફોનનો વપરાશ રૂ. 2,500 ની આસપાસના સ્માર્ટફોન તરફ વળ્યો છે. ૨૫,૦૦૦

ટેલિવિઝનની વાત કરીએ તો, 4K સ્માર્ટ ટીવીએ CRT મોડેલનું સ્થાન લીધું છે

સામાન્ય વીજળીના પંખા ઇન્વર્ટર એર કંડિશનર્સ દ્વારા બદલવામાં આવ્યા છે

વોશિંગ મશીનો પણ સેમી-ઓટોમેટિકથી ફુલ્લી ઓટોમેટિક તરફ વળી રહ્યા છે

સ્ટેપલ્સ:

ડિટર્જન્ટ: માસ બ્રાન્ડ્સ લિક્વિડ અને મશીન-સ્પેસિફિક વેરિઅન્ટ્સ જેવા પ્રીમિયમ ફોર્મેટ જેટલી ઝડપથી વધી રહી નથી

પ્રીમિયમ બ્રાન્ડેડ ઓફરિંગની તુલનામાં અનબ્રાન્ડેડ ચા હવે ભારતીય ગ્રાહકો માટે ઓછી આકર્ષક છે

ડેરી ક્ષેત્રે પણ સ્કેલ અને મૂલ્યવર્ધિત ઉત્પાદનોમાં પરિવર્તન આવ્યું છે

ભારતનો આવક પિરામિડ ઊંધો પડી રહ્યો છે

આ પરિવર્તન પાછળનું એક મહત્વપૂર્ણ પરિબળ વધતી જતી સમૃદ્ધિ છે. અહીં મુખ્ય વલણો છે:

ઉચ્ચ-મધ્યમ અને ઉચ્ચ આવક ધરાવતા પરિવારો 2023 માં ~11.3 કરોડથી વધીને 2030 સુધીમાં ~18 કરોડ થવાની ધારણા છે

મધ્યમ આવક ધરાવતા પરિવારો નોંધપાત્ર રીતે વિસ્તરણ કરવાનું ચાલુ રાખે છે

ઓછી આવક ધરાવતા વર્ગો ધીમે ધીમે સંકોચાઈ રહ્યા છે

વૃદ્ધિના સ્તંભો

વૃદ્ધિના ચાર મુખ્ય સ્તંભો છે જે ભારતીય વપરાશ વાર્તાનું નેતૃત્વ કરી રહ્યા છે. આમાં શામેલ છે

વધતી આવકને કારણે સમૃદ્ધ અને મધ્યમ વર્ગના પરિવારોનો વિસ્તાર થશે

શહેરીકરણને કારણે 2030 સુધીમાં શહેરી વસ્તીનો હિસ્સો કુલ વસ્તીના લગભગ 41% સુધી વધશે, જે 2024 માં લગભગ 36.8% હતો

ભારતની અનુકૂળ વસ્તી વિષયકતાનો અર્થ એ થશે કે જનરેશન Z અને મિલેનિયલ વસ્તીના ~50% હિસ્સો બનાવશે

ટેકનોલોજીના પ્રવેશમાં વધારો થવાથી 2030 સુધીમાં અપેક્ષિત ઇન્ટરનેટ વપરાશકર્તાઓ 100 કરોડ સુધી વધશે, સ્માર્ટફોન વપરાશકર્તાઓ પણ 100 કરોડ સુધી પહોંચશે, જ્યારે સોશિયલ મીડિયા પહેલાથી જ વપરાશ શોધને વેગ આપી રહ્યું છે.

અગ્રણી વિભાગો

વૃદ્ધિનો આગામી તબક્કો મહત્વાકાંક્ષી અને અનુભવ-આધારિત વપરાશ દ્વારા ચલાવવામાં આવે તેવી શક્યતા છે. આમાં શામેલ છે:

હવાઈ મુસાફરી: 2030 સુધીમાં બમણી થવાની ધારણા

ખાદ્ય સેવાઓ બજાર: 2030 સુધીમાં લગભગ 2 ગણું થવાનો અંદાજ

ઈ-કોમર્સ: 2030 સુધીમાં ત્રણ ગણું થવાની ધારણા

છૂટક બજાર: 1.6-1.9 ગણું વધવા માટે તૈયાર

અન્ય ઝડપથી વિકસતા ક્ષેત્રોમાં શામેલ છે:

ઘડિયાળો અને જીવનશૈલી ઉત્પાદનો

રસોડાના ઉપકરણો

મુસાફરી, મનોરંજન અને આતિથ્ય

ઉભરતા ક્ષેત્રો

ભારતમાં વપરાશ હવે વિશાળ ઇકોસિસ્ટમમાં ફેલાયેલો છે, જેમાં મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં શામેલ છે:

FMCG અને સ્ટેપલ્સ

કન્ઝ્યુમર ડ્યુરેબલ્સ

ઓટોમોબાઇલ્સ

નાણાકીય સેવાઓ

ઈ-કોમર્સ અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ

મુસાફરી, આતિથ્ય અને મનોરંજન

(Disclaimer: The information provided here is investment advice only. Investing in the markets is subject to risks and please consult your advisor before investing.)

(સ્પષ્ટતા: અત્રેથી આપવામાં આવતી તમામ પ્રકારની માહિતી કોઇપણ પ્રકારે રોકાણ/ ટ્રેડીંગ માટેની સલાહ નથી. બજારોમાં રોકાણ જોખમોને આધીન છે અને રોકાણ કરતા પહેલા કૃપા કરીને તમારા સલાહકારની સલાહ લો. વધુમાં અત્રે પ્રગટ થયેલા કોઇપણ સમાચાર કે વિગતો સાથે businessgujarat.in અંશતઃ કે સંપુર્સણપણે સહમત નથી.)